Overzicht in de Grote Oorlog

boekrecensie

Bustes van de Servische generaals Stepanović en Putnik in Tekeriš. Foto: Mickey Mystique, CC BY-SA 3.0,
derynckKorneel de Rynck 
In Europese velden. Reisgids over de Eerste Wereldoorlog. 
Manteau 2017, 260 pagina's. 
Verkrijgbaar via de auteur.

Dit is een soort Lonely Planet van plaatsen die herinneren aan de Eerste Wereldoorlog. Verwacht geen uitgebreide beschouwingen van ontwikkelingen aan het front, gedetailleerde anekdotes of morele beschouwingen. Daarover zijn de afgelopen jaren (zeer) vele andere verhandelingen verschenen. ‘In Europese velden’ houdt het beknopt – neem dat letterlijk, het hoofdstukje ‘Het uitbreken van de oorlog’ beslaat één pagina – en kan daardoor zijn ondertitel ‘Van Sarajevo tot Compiègne’ in 260 pagina’s waarmaken.

Geografisch is de reikwijdte nog wel wat groter. Het boek voert systematisch van Ieper naar Istanbul, en buigt vervolgens af naar het noorden tot in Brest-Litovsk, in het huidige Wit-Rusland.

Boekrecensie door Joost van Egmond

Onderweg krijgen we een groot aantal bezienswaardigheden voorgeschoteld, steeds voorzien van een summiere, praktische context. Waardeoordelen zijn ingeruild voor geografische coördinaten; dit is niet bedoeld als lees- of bladerboek, maar ter ondersteuning voor wie op pad gaat om de plekken zelf te bezichtigen.

Voor zover de recensent – bekend met de beschreven plaatsen aan het Balkanfront in Bosnië, Servië en Macedonië – kon beoordelen is die informatie zeer gedegen. De Rynck vermeldt en verklaart een enorm aantal begraafplaatsen, monumenten en gedenkplaten en pplaatst deze in een feitelijke context.

Dit lijkt een gids voor zowel de Echte Geïnteresseerde in de Eerste Wereldoorlog die graag alle historische plaatsen wil afstrepen, als voor de passant die het kan gebruiken als aanvulling op een algemenere reisgids, voor het geval hij toch al in de buurt is.

Of de plaatsen ook allemaal het bezoeken waard zijn is aan de reiziger. Die kan dat met dit boek in de hand prima vooraf beoordelen. De Rynck beschrijft het hoe het is, praktisch en zonder opsmuk.

Over Joost van Egmond 35 Artikelen
Joost van Egmond is journalist. Hij publiceerde ondermeer bij de NOS, Trouw, Time magazine, Nieuwsuur, Vrij Nederland, de Groene Amsterdammer en Bloomberg. Joost woonde en werkte in Belgrado van 2010 tot 2015. Hij begrijpt nogal veel van wat zich afspeelt in Zuid-Oost-Europa en treedt geregeld op als balkandeskundige. Schreef het hoofdstuk over Joegoslavië en Albanië voor Het Oostblokbloek (Nieuw Amsterdam 2014) Sinds 2016 is Joost hoofdredacteur van Donau.